Hôm nay, 22 Tháng 9 2019 04:28

Múi giờ UTC + 7 Giờ




Tạo chủ đề mới Gửi bài trả lời  [ 1 bài viết ] 
Người gửi Nội dung
 Tiêu đề bài viết: Định nghĩa của thiên thu
Gửi bàiĐã gửi: 27 Tháng 9 2009 22:55 
Hình đại diện của thành viên

Ngày tham gia: 27 Tháng 8 2009 17:33
Bài viết: 60
Định nghĩa của thiên thu
Nam Đan
Sài Gòn Tiếp Thị
02:16' PM - Thứ bảy, 26/09/2009

Có tới trên dưới 20% dân số Việt Nam từng có dấu hiệu của các chứng tâm thần ở một lúc nào đó trong đời. Và chứng trầm cảm thì là chuyện thường ngày. Có điều người Việt không, hay chưa, có thói quen và nhu cầu chữa trị với bác sĩ tâm thần. Nhiều người lại đi tìm thầy về làm lễ cúng.

Một anh bạn tôi đề nghị đừng đi gặp bác sĩ hay uống thuốc an thần. Theo kinh nghiệm của anh, cách hay hơn cả là vào nghĩa trang, đọc những lời khắc trên bia mộ, thắp vài nén hương cho những người quen, và cả những người không quen, thì sẽ thấy những nỗi khổ hiện thời cũng giống như nỗi khổ của một đứa bé loay hoay mãi mà không xây được ngôi nhà bằng cát theo đúng ý mình. Chẳng có gì đáng phải mất ngủ. Tỉnh dậy, có khi chỉ muốn nằm lại nơi quạnh hiu nhưng mát mẻ ấy, mãi mãi.

Tôi nghĩ bạn cũng có khi gặp những kinh nghiệm như vậy, nhất là khi gặp phải khó khăn, bế tắc trong đời sống hàng ngày, hoặc có khi không vì lý do nào cả. Vậy mà chúng ta chỉ muốn nằm xuống, muốn rũ bỏ tất cả những khúc mắc, hệ luỵ trên đời này. Rũ sạch nợ đời. Một lần, cho xong, cho khoẻ.

Tuy nhiên, thật là sai lầm khi nghĩ rằng chết là hết chuyện. Không dễ vậy đâu. Nếu không nằm vừa một quan tài cho xuống mộ huyệt trang trọng thì cho tôi khiêm tốn nằm trong một cái lọ bằng nắm tay sau khi hoả thiêu cũng là toại nguyện rồi. Hay lãng mạn thì hãy mang cái-lọ-từng-là-tôi ném ra biển. Trong trường hợp biển ở xa thì ném ra suối, ra sông vậy, cũng đẹp lòng.

Thật ra, chẳng mấy ai muốn người thân yêu của mình chết mất xác. Nghĩa tử là nghĩa tận, thuở xưa con vượn người đã cố cào cho được cái huyệt sơ sài rồi nhặt đá vùi xác đồng loại cho tươm tất. Trừ những hoàn cảnh quá khắc nghiệt, không có đất để chôn, thì người ta đành phải bó xác người qua đời lại rồi neo xuống nước theo kiểu thuỷ táng cho qua mùa nước nổi, như nhà văn Sơn Nam tả trong một truyện ngắn mà sau này đạo diễn Nguyễn Võ Nghiêm Minh dựng lại trong phim Mùa len trâu. Hay vì lý do tập tục, tôn giáo mà người ta mang xác người thân lên núi phơi làm thức ăn cho chim trời theo kiểu điểu táng ở vùng sơn cước Tây Tạng. Phải làm mồ yên mả đẹp để còn giỗ tết khói hương thì người sống mới yên lòng, và nhất là tránh được cảnh: Tìm nhau như goá phụ tìm mộ bia…(*).

Người ta còn tin rằng kẻ nào chăm lo mộ phần cha ông sẽ ăn nên làm ra, phát tài lộc. Các thầy địa lý dạy rằng: Nếu người chết được chôn vào “long mạch” thì con cháu sau này sẽ làm vua chúa, không được long mạch thì cũng phải trông nhắm hướng, nhắm thế đất, mà chôn. Dã sử kể rằng: Một người Tàu mang hài cốt cha mình sang Việt Nam tìm long mạch. Ông ta tìm thấy long mạch ở đáy sông. Ông nhờ một cậu chăn trâu lặn xuống bỏ gói hài cốt vào đó. Cậu bé khôn ngoan, đánh tráo gói hài cốt, bỏ vào long mạch nắm xương tàn của cha mình. Về sau, cậu dẹp yên loạn mười hai sứ quân làm nên nghiệp lớn…

Có lẽ ta cũng sai lầm khi nghĩ sự chết là “nơi yên nghỉ đời đời”. Không đơn giản vậy đâu. Ngày nay có khi hồn không còn, nhưng xác vẫn phải tranh đấu với những kẻ lấn đất. Dĩ nhiên trong cuộc chiến này người chết luôn là những kẻ thiệt thòi, và nắm phần thất bại. Chắc hẳn bạn đã từng nhìn thấy, hay nghe kể người ta bắt gặp mồ mả trong khuôn viên các công ty, xí nghiệp, hay dưới nền nhà tư nhân. Nếu chưa thì một hôm nào có dịp đi ngang qua các nghĩa trang, ghé vào dăm phút, bạn sẽ thấy cuộc tương tranh dai dẳng nhưng khốc liệt giữa người sống và người chết.

Ngược lại, có lần đi ngang khu nghĩa trang tư nhân ở huyện Bình Chánh, tôi thấy một tấm bảng ghi: “Cấm chôn lén nơi này”. Tấm bảng cảnh cáo tiết lộ cho chúng ta biết ở đây có những cuộc chôn cất lén lút xảy ra, người chết lấn đất người chết, và người sống phải lên tiếng.

Có lần, trong bữa nhậu ở nơi trước kia là một nghĩa trang, bất giác tôi cố gắng xua đuổi ý nghĩ rằng ngay dưới chỗ mình đang ngồi, từng có những bộ xương xám đen mục rữa, những bộ xương đã từng là con người. Tôi nói ra ý nghĩ này, thì anh bạn chủ nhà lè nhè: “Vớ vẩn, mày có biết đất ở đây bây giờ một thước vuông giá bao nhiêu cây vàng không?”. Tất nhiên là tôi không biết chính xác một thước vuông bao nhiêu cây vàng, cũng như làm sao biết được có bao nhiêu vong hồn đang vất vơ trong buổi trưa đó. Các nhà văn có khi cho rằng nghĩa trang là “thành phố của yên lặng”. Nghĩa trang ngày nay không yên lặng đâu. Bạn thử vào nghĩa trang vào ban đêm xem, sẽ nghe tiếng thì thầm than thở tình duyên trắc trở, tiếng cười rúc rích âu yếm, tiếng xe máy rú nổ, tiếng cầu xin người khuất mặt đôi điều may mắn. Người ta đang tâm tình, đang toan tính, đang chia chác... Và dân đánh đề đang tổ chức cầu cơ, hay lên đồng, để xin các cô các cậu một con số cơ may đổi đời. Nhịp đời ở nơi âm dương chạm mạch này rất sôi động, bí ẩn và hấp dẫn.

Vậy nghĩa trang là gì? Tôi tra Từ điển tiếng Việt của viện Ngôn ngữ học do Hoàng Phê chủ biên: Nghĩa trang: Nghĩa địa. Tôi lại tra tiếp. Nghĩa địa: Khu đất chung làm nơi chôn người chết. Có vẻ các định nghĩa khá đơn giản và chưa ổn, cần cập nhật cho thích hợp với cuộc sống hiện đại. Tôi rón rén đề nghị bổ sung: là nơi an nghỉ nghìn thu của người chết, chốn ăn nằm tạm thời hay vĩnh viễn của người sống, nơi hẹn hò tình tự của người đang yêu, nơi tiêm chích ma tuý của kẻ nghiện, nơi cầu cơ cầu hồn của kẻ mê đề, và mai đây, có khi là nơi mỗi mét vuông trị giá đến mấy cây vàng của người khôn ngoan nhìn xa trông rộng; tiếc thay, kẻ ấy chẳng là tôi.

(*) Ca từ của Phạm Duy
Nguồn: Sài Gòn Tiếp Thị


Ngoại tuyến
   
 
Hiển thị bài viết cách đây:  Sắp xếp theo  
Tạo chủ đề mới Gửi bài trả lời  [ 1 bài viết ] 

Múi giờ UTC + 7 Giờ


 Đang trực tuyến

Đang xem chuyên mục này: Không có thành viên nào trực tuyến.1 khách.


Bạn không thể tạo chủ đề mới.
Bạn không thể trả lời bài viết.
Bạn không thể sửa những bài viết của mình.
Bạn không thể xóa những bài viết của mình.
Bạn không thể gửi tập tin đính kèm.

Tìm với từ khóa:
Chuyển đến:  
 
cron